ZWŁOKA Z ZAPŁATĄ A WSTRZYMANIE DOSTARCZANIA PALIW GAZOWYCH, ENERGII ELEKTRYCZNEJ LUB CIEPŁA

Zgodnie z art. 6 ust. 3a ustawy Prawo Energetyczne, przedsiębiorstwa energetyczne mogą wstrzymać dostarczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła w przypadku, gdy odbiorca zwleka z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności, pomimo uprzedniego powiadomienia na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenia dodatkowego, dwutygodniowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności.

Należy pamiętać, że uprawnienie przedsiębiorstwa energetycznego do wstrzymania dostaw ogranicza się tylko do sytuacji, w której odbiorca energii opóźnia się z terminowym uregulowaniem należności na rzecz przedsiębiorstwa energetycznego za pobraną energię lub wyświadczone usługi i nie obejmuje przypadków nieuiszczenia lub nieterminowego uiszczenia opłat z innego tytułu. Tak orzekł Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r. III SK 37/07.
Stanowisko powyższe zostało podtrzymane przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 września 2010 (III SK 12/10), który stwierdził, iż wstrzymanie dostarczania energii uzasadniają jedynie zaległości z tytułu sprzedaży energii i wyświadczonych usług, które bezpośrednio związane są z jej dostarczeniem. Wezwanie do uiszczenia kwoty opiewającej na należności z innych tytułów nie skutkuje powstaniem uprawnienia do wstrzymania dostarczania energii.

Jak wynika z treści przytoczonego na wstępie przepisu, dla powstania uprawnienia do wstrzymania dostarczania energii (jak również paliw gazowych i ciepła) konieczne jest aby zwłoka odbiorcy z zapłatą za świadczone usługi wynosiła co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności. Kolejnym warunkiem jest powiadomienie odbiorcy przez przedsiębiorstwo energetyczne na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczenie dodatkowego, dwutygodniowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności. Oba warunki muszą być spełnione, zatem w chwili wstrzymania dostarczania energii przez przedsiębiorstwo energetyczne musi upłynąć zarówno  miesięczny okres pozostawania w zwłoce przez odbiorcę, jak również dwutygodniowy termin wynikający z pisemnego powiadomienia wystosowanego przez przedsiębiorstwo energetyczne. Terminy te mogą się pokrywać i biec jednocześnie. Z taką sytuacją będziemy mieć do czynienia jeśli przedsiębiorstwo energetyczne doręczy powiadomienie odbiorcy przed upływem miesięcznego terminu pozostawania przez odbiorcę w zwłoce. Jednakże w sytuacji, kiedy przedsiębiorstwo energetyczne doręczy odbiorcy powiadomienie po upływie miesięcznego okresu pozostawania w zwłoce, wstrzymanie dostarczania energii będzie możliwe dopiero po upływie terminów wyznaczonych w powiadomieniu tj. dodatkowych dwóch tygodni od daty doręczenia powiadomienia.  

Powiadomienie o zamiarze wypowiedzenia umowy musi być skierowane do odbiorcy w formie pisemnej. Sposób jego doręczenia do odbiorcy nie został przez przepisy ustawy Prawo Energetyczne określony. W związku z powyższym każda forma doręczenia będzie dozwolona. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w cytowanym na wstępie wyroku (III SK 12/10) wykorzystanie w tym celu (doręczenia powiadomienia) przesyłki poleconej jest wystarczające do wykazania, że powiadomienie zostało odbiorcy doręczone. Potwierdzenie odbioru takiego powiadomienia przez odbiorcę energii bezpośrednio, bądź w sposób odpowiadający instytucji doręczenia zastępczego, rozpoczyna bieg dodatkowego terminu czternastu dni, po upływie którego dostawca energii elektrycznej może wstrzymać dostawy.
Należy jednak pamiętać, iż doręczenia w inny sposób - osobiście, lub np. listem zwykłym też będą skuteczne. Jednak w tych przypadkach, w razie sporu z odbiorcą, to przedsiębiorstwo energetyczne będzie musiało udowodnić datę i fakt doręczenia powiadomienia.

WSTRZYMANIE DOSTAW ENERGII... cd.

Jedną z podstaw wstrzymania przez przedsiębiorstwo energetyczne dostarczania paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, jest stwierdzenie w wyniku przeprowadzonej kontroli, że  instalacja znajdująca się u odbiorcy stwarza bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia albo środowiska. 

Procedura przeprowadzenia kontroli określona została w art. 6 ustawy Prawo Energetyczne oraz w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiębiorstwa energetyczne z dnia 11 sierpnia 2000 r.
Zgodnie z poglądem wyrażonym przez Sąd Najwyższym w wyroku z dnia 4 grudnia 2009 r. (sygn. alt III SK 20/09) ustalenie, że niespełnienie wymagań przewidzianych w odbiorczej instalacji elektrycznej stwarza bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia albo środowiska uzasadnia wstrzymanie przez przedsiębiorstwo energetyczne dostarczania energii elektrycznej, chociażby ustalenia tego dokonano w trakcie kontroli przeprowadzonej w innym celu. W uzasadnieniu przytoczonego wyroku Sąd Najwyższy stwierdził ponadto, iż nawet wadliwe, ze względów proceduralnych, przeprowadzenie kontroli, nie pozbawia zasadności ustaleń dotyczących zagrożenia dla życia lub zdrowia albo środowiska. Zdaniem Sądu Najwyższego przedsiębiorstwo energetyczne może - innymi środkami dowodowymi - wykazać, że pomimo wadliwości kontroli stwierdzenie stanu rzeczy, o którym mowa w pkt 1 ust. 3 art. 6 ustawy Prawo Energetyczne, było zasadne. Ostatecznie o tym, czy wstrzymanie energii jest uzasadnione decyduje to czy miała miejsce sytuacja instalacji znajdującej się u odbiorcy, która stwarzała bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia albo środowiska.
Uchybienia proceduralne należy jednak brać pod uwagę o ile mają wpływ na wynikające z kontroli stwierdzenie stanu zagrożenia dla życia, zdrowia lub środowiska, tj. o ile niweczą wiarygodność tego stwierdzenia. 

WSTRZYMANIE DOSTARCZANIA PALIW GAZOWYCH, ENERGII ELEKTRYCZNEJ LUB CIEPŁA

W przypadkach wymienionych w ustawie Prawo Energetyczne, przedsiebiorstwo energetyczne może wstrzymać dostarczanie paliw gazowych, energii lub ciepła.

Podstawy do wstrzymania dostarczania mediów określone zostały art. 6 ust. 3 i 3a ustawy. Zgodnie z treścią w/w przepisów przedsiebiorstwo energetyczne może wstrzymać dostarczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, jeśli w wyniku przeprowadzonej kontroli,stwierdzono, że:

1) instalacja znajdująca się u odbiorcy stwarza bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia albo środowiska;
2) nastąpił nielegalny pobór paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła.  

Możliwość wstrzymania dostarczania mediów energetycznych powstaje również w przypadku gdy odbiorca zwleka z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi co najmniej miesiąc po upływie terminu płatności. Jednakże w tym przypadku wstrzymanie dostaw musi byc poprzedzone uprzednim powiadomieniem odborcy na piśmie o zamiarze wypowiedzenia umowy i wyznaczeniem dodatkowego, dwutygodniowego terminu do zapłaty zaległych i bieżących należności.